Đội tuyển Iran đã giành vé dự World Cup 2026 tại Mỹ, Mexico và Canada vào mùa hè này, nhưng cuộc xung đột do Mỹ và Israel phát động vào Iran đã làm dấy lên lo ngại Iran sẽ tẩy chay World Cup. Vậy lập trường của Iran là gì?
Khả năng tẩy chay World Cup đã được nêu ra ở Iran. Chỉ vài giờ sau khi các cuộc tấn công phối hợp của Mỹ và Israel bắt đầu vào ngày 28-2, chủ tịch Liên đoàn bóng đá Iran, Mehdi Taj, đã nói với truyền hình Iran: "Điều chắc chắn hiện nay là với cuộc tấn công và sự tàn bạo này, chúng ta không thể hy vọng vào World Cup".
Ronaldo báo ban huấn luyện vì bị cầu thủ của MU gây hấn
Taj cũng thông báo rằng giải đấu quốc nội Iran đã bị đình chỉ. "Đội tuyển quốc gia Iran", được biết đến với tên gọi "Team Melli", đã giành quyền tham dự World Cup lần thứ bảy vào tháng 3 năm ngoái, và là lần thứ tư liên tiếp.
Iran nằm chung bảng G với Bỉ, Ai Cập và New Zealand, và sẽ thi đấu hai trận ở Los Angeles và một trận ở Seattle (Mỹ) tại vòng bảng. Một cộng đồng người Iran di cư lớn đã sinh sống tại Los Angeles kể từ cuộc Cách mạng Hồi giáo năm 1979.
Quan điểm của FIFA là gì? Liên đoàn bóng đá thế giới (FIFA) vẫn đang thận trọng về khả năng Iran rút khỏi World Cup. "Chúng tôi đã có một cuộc họp... và hiện tại còn quá sớm để bình luận chi tiết, nhưng chúng tôi sẽ theo dõi sát sao những diễn biến xung quanh tất cả các vấn đề trên toàn thế giới", Tổng thư ký FIFA Mattias Grafstrom cho biết.
Một nguồn tin thân cận với FIFA cho biết chưa có cuộc thảo luận nào diễn ra với Liên đoàn bóng đá Iran về khả năng rút lui của đội tuyển Iran khỏi giải đấu. Thứ Ba đánh dấu tròn 100 ngày trước trận khai mạc World Cup 2026 và tình hình ở Iran có thể trở nên vô cùng khó khăn đối với chủ tịch FIFA Gianni Infantino, người luôn muốn thể hiện mối quan hệ thân thiết với Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Điều này càng trở nên nghiêm trọng hơn khi các quốc gia khác trong vùng Vịnh, những nước dự kiến tham gia World Cup, cũng bị cuốn vào cuộc chiến, với Saudi Arabia, Qatar và Jordan đều trở thành mục tiêu của các cuộc tấn công trả đũa từ Iran.
Các quy định của FIFA nói gì về vấn đề này? Các quy định của FIFA không cho phép khả năng tẩy chay World Cup của một đội bóng đủ điều kiện tham dự. Một nguồn tin thân cận với cơ quan quản lý bóng đá thế giới cho biết cần phải đưa ra "những quyết định cụ thể" để thay thế Iran bằng một đội khác nếu cần thiết.
Điều 6 của quy chế World Cup 2026 nêu rõ rằng "nếu một liên đoàn thành viên đủ điều kiện tham gia nhưng rút lui... do trường hợp bất khả kháng", FIFA "sẽ quyết định vấn đề này theo quyền hạn riêng của mình và thực hiện bất kỳ hành động nào được cho là cần thiết".
Nếu một đội rút lui hoặc bị loại khỏi giải đấu, FIFA có quyền tự do đưa ra bất kỳ quyết định nào mà họ cho là phù hợp và "có thể quyết định thay thế liên đoàn thành viên tham gia đó bằng một liên đoàn khác". Có vẻ hợp lý khi việc Iran rút khỏi cuộc thi cuối cùng sẽ mở đường cho một quốc gia châu Á khác thế chỗ.
Hiện tại, tám đội tuyển châu Á đã giành quyền tham dự World Cup đầu tiên có tổng cộng 48 đội. Vẫn có thể có thêm đội tuyển châu Á thứ chín nếu Iraq giành chiến thắng trong trận play-off liên lục địa với Bolivia hoặc Suriname, dự kiến diễn ra vào ngày 31-3 tại Monterrey, Mexico.
Đã có quốc gia nào từng tẩy chay World Cup trước đây chưa? Đã từng có những cuộc tẩy chay Olympic, ảnh hưởng đáng chú ý nhất là Thế vận hội ở Moscow năm 1980 và ở Los Angeles bốn năm sau đó, trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh. Nhưng cho đến nay vẫn chưa có tình huống tương tự nào xảy ra tại World Cup.
Một số đội đủ điều kiện đã rút lui khỏi World Cup 1950, nhưng vì những lý do khác nhau. Thổ Nhĩ Kỳ viện dẫn lý do tài chính, trong khi Scotland nói rằng họ chỉ tham dự nếu giành chiến thắng tại Giải vô địch Anh mùa giải 1949/50 – FIFA cho biết hai đội đứng đầu trong bốn đội sẽ đủ điều kiện tham dự, nhưng Scotland chỉ về nhì sau Anh nên đã từ chối tham dự.
Nam Tư đã giành quyền tham dự Giải vô địch châu Âu năm 1992, nhưng sự bùng nổ chiến tranh ở vùng Balkan đã khiến liên đoàn bóng đá châu Âu (UEFA) thay thế họ bằng Đan Mạch – đội đã xếp sau Nam Tư ở vòng loại – chỉ chưa đầy hai tuần trước khi giải đấu bắt đầu. Đan Mạch sau đó đã giành chức vô địch Euro 1992.
Các CLB và đội tuyển quốc gia Nga đã bị FIFA và UEFA đình chỉ tham gia tất cả các giải đấu quốc tế kể từ khi Nga phát động cuộc chiến vào Ukraine vào tháng 2 năm 2022.
