Ngày 16-3, ông Stefan Kornelius - phát ngôn viên của Thủ tướng Đức Friedrich Merz - nói rằng cuộc chiến tại Iran “không liên quan Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO)”, theo đài CNN. Phía Đức lên tiếng sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 15-3 cảnh báo NATO có thể đối mặt tương lai tồi tệ nếu không hỗ trợ Mỹ mở lại eo biển Hormuz.
Ông Kornelius khẳng định Berlin sẽ không tham gia cuộc chiến cũng như không tham gia bất kỳ nỗ lực nào nhằm giữ eo biển Hormuz thông suốt bằng biện pháp quân sự.
Vị phát ngôn viên tuyên bố Berlin sẽ không hỗ trợ nỗ lực này chừng nào cuộc chiến vẫn còn tiếp diễn, thêm rằng ông không được biết về bất kỳ đề nghị chính thức nào từ phía chính phủ Mỹ yêu cầu Đức tham gia một sứ mệnh như vậy.
“Tôi cũng muốn nhắc lại rằng Mỹ và Israel đã không tham vấn chúng tôi trước khi cuộc chiến nổ ra, và Washington đã tuyên bố rõ ràng ngay từ đầu rằng sự hỗ trợ của châu Âu là không cần thiết và cũng không được mong muốn” - ông Kornelius nói.
Trong một cuộc họp báo riêng cùng ngày 16-3, Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius cho biết Đức muốn tất cả các bên liên quan ngăn chặn “sự leo thang quân sự tiếp theo”, tờ Euractiv đưa tin.
Ông Pistorius nói Đức “sẽ không tham gia quân sự”, nhưng Berlin sẵn sàng hỗ trợ các nỗ lực ngoại giao nhằm “bảo đảm việc đi lại an toàn qua eo biển Hormuz”.
“Chúng ta đang đối mặt một tình huống mà chúng ta không gây ra… Cuộc chiến này bắt đầu mà không có bất kỳ sự tham vấn nào” - ông Pistorius nói thêm.
Theo vị Bộ trưởng, trách nhiệm chính của Đức là “đối với sườn phía đông và khu vực Bắc Cực”, và “chúng tôi vẫn cam kết với nhiệm vụ đó, nhưng chúng tôi không thể có mặt ở khắp mọi nơi trên thế giới”.
“Ông Trump kỳ vọng điều gì từ vài chiếc tàu khu trục nhỏ của châu Âu ở eo biển Hormuz, trong khi Hải quân Mỹ hùng mạnh còn không thể tự mình xử lý? Đó là câu hỏi mà tôi tự đặt ra” - ông Pistorius nói.
Cũng trong ngày 16-3, Thủ tướng Anh Keir Starmer khẳng định Anh sẽ không để mình bị cuốn vào một cuộc chiến quy mô lớn hơn ở Trung Đông, sau khi ông Trump cảnh báo tương lai của NATO có thể bị đe dọa nếu các đồng minh không hỗ trợ quân sự tại khu vực.
Ông Starmer cho biết ưu tiên của Anh vẫn là bảo vệ công dân nước này tại khu vực, đồng thời thực hiện các bước cần thiết để bảo vệ bản thân và các đồng minh, theo tờ The Guardian.
Vị thủ tướng cũng nhấn mạnh London sẽ tiếp tục nỗ lực hướng tới một giải pháp nhanh chóng nhằm khôi phục an ninh và ổn định trong khu vực. Thủ tướng cho biết Anh đang phối hợp với các đồng minh xây dựng một “kế hoạch khả thi” nhằm mở lại các tuyến hàng hải. Nếu không, giá năng lượng sẽ tiếp tục ở mức cao.
“Đây vẫn đang là quá trình thảo luận; chúng tôi chưa đến giai đoạn đưa ra quyết định. Rõ ràng đây là một câu hỏi khó, liên quan việc làm thế nào để bảo đảm an toàn cho giao thông hàng hải… Nhưng chúng tôi đang thảo luận vấn đề này với Mỹ, các đối tác vùng Vịnh và các nước châu Âu” - ông Starmer nói.
Hy Lạp cũng sẽ không tham gia bất kỳ hoạt động quân sự nào tại eo biển Hormuz, người phát ngôn chính phủ Hy Lạp Pavlos Marinakis cho biết.
Mỹ chưa lên tiếng về thông tin trên.
