Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam vừa có báo cáo Kết quả Hội nghị hiệp thương lần thứ hai bầu cử đại biểu Quốc hội (ĐBQH) khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.
Theo báo cáo, từ ngày 2-2, Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp đã tổ chức hội nghị hiệp thương lần thứ hai để lập danh sách sơ bộ những người ứng cử ĐBQH khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031. Hội nghị hiệp thương lần thứ hai đã diễn ra dân chủ, đúng pháp luật, đúng thời gian theo quy định; thể hiện sự thống nhất cao trong việc thảo luận, lựa chọn, thỏa thuận lập danh sách sơ bộ những người ứng cử ĐBQH và HĐND.
Các cơ quan, tổ chức, đơn vị thực hiện đúng các bước giới thiệu người ứng cử ĐBQH và HĐND các cấp, theo sự phân bổ về cơ cấu, thành phần, số lượng. Việc tổ chức lấy ý kiến nhận xét và sự tín nhiệm của cử tri nơi công tác được thực hiện nghiêm túc, đúng quy định.
217 người ứng cử ĐBQH ở Trung ương, 824 người ở địa phương
Cụ thể, ở Trung ương, ngày 02-2, Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã tổ chức Hội nghị Hiệp thương lần thứ hai để thỏa thuận lập danh sách sơ bộ người của các cơ quan, tổ chức, đơn vị ở Trung ương được giới thiệu ứng cử ĐBQH khóa XVI.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã có Nghị quyết 1939 điều chỉnh lần thứ nhất cơ cấu, thành phần, số lượng người của các cơ quan, tổ chức, đơn vị ở trung ương và địa phương được giới thiệu ứng cử ĐBQH khóa XVI. Các cơ quan cơ quan, tổ chức, đơn vị ở trung ương đã giới thiệu được 217 đại biểu.
Hội nghị đã biểu quyết để lập danh sách sơ bộ người của cơ quan, tổ chức, đơn vị ở Trung ương được giới thiệu ứng cử ĐBQH khóa XVI. Kết quả biểu quyết có 71/71 (tỉ lệ 100%) đại biểu tham dự nhất trí lập danh sách sơ bộ người của các cơ quan, tổ chức, đơn vị ở Trung ương được giới thiệu ứng cử ĐBQH khóa XVI.
Về cơ cấu người được giới thiệu, các cơ quan Đảng: 10 người, tỉ lệ 4,60%; cơ quan Chủ tịch nước: 2 người, tỉ lệ 0,92%; các cơ quan của Quốc hội (ĐBQH chuyên trách ở trung ương): 145 người, tỉ lệ 66,82%;
Chính phủ, cơ quan thuộc Chính phủ: 15 người, tỉ lệ 6,91%; Bộ Quốc phòng (bao gồm Bộ trưởng, cơ quan Bộ, các quân khu, quân chủng): 14 người, tỉ lệ 6,45%; Bộ Công an (bao gồm cả Bộ trưởng): 03 người, tỉ lệ 1,38%;
TAND Tối cao: 1 người, tỉ lệ 0,46%; VKSND Tối cao: 1 người, tỉ lệ 0,46%; Kiểm toán nhà nước: 1 người, tỉ lệ % 0,46%; MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên: 25 người, tỉ lệ 11,52%.
Cơ cấu kết hợp: Trong số 217 người được giới thiệu ứng cử, phụ nữ có 51 người (tỉ lệ 23,5%); dân tộc thiểu số có 21 người (tỉ lệ 9,68%); tái cử là 138 người (tỉ lệ 63,59%). Về trình độ, đại học 28 người (12,9%); trình độ trên đại học là 189 người (87,09%).
Người ứng cử trẻ tuổi: 1 người (0,46%); người ứng cử là người ngoài Đảng: 5 người (2,30%).
Ở địa phương, theo báo cáo, các địa phương đã lập danh sách sơ bộ được 824 người ứng cử ĐBQH khoá XVI.
Về cơ cấu kết hợp trong tổng số 824 người ứng cử do địa phương giới thiệu: Người ứng cử là phụ nữ có 420 người, tỉ lệ 50,97%. Các tỉnh, thành phố có tỉ lệ phụ nữ ứng cử cao, như Thái Nguyên, Phú Thọ, Đà Nẵng, Bắc Ninh, Cao Bằng, Hải Phòng, Quảng Ngãi, Thanh Hóa.
Người ứng cử là người dân tộc thiểu số: có 208 người (tỉ lệ 25,24%); người ứng cử là người ngoài Đảng: có 90 người (tỉ lệ 10,92%).
Người ứng cử là người trẻ tuổi (dưới 40 tuổi) có 227 người, chiếm 27,54%. Một số tỉnh có tỉ lệ người ứng cử là người trẻ tuổi cao như Đồng Nai, Hưng Yên, Bắc Ninh, Thanh Hóa, Thái Nguyên.
Số lượng tái cử là 111 người (22,2%). Một số tỉnh, thành phố có tỉ lệ người tái cử cao như Cần Thơ, Gia Lai, Lai Châu, Tây Ninh.
Về người tự ứng cử: Có 23 người (tỉ lệ 2,79%). Về trình độ đại học là 381 người (46,23%); trình độ trên đại học là 488 (59,22%); Trình độ dưới đại học 21 người (2,54%).
Như vậy, kết thúc hội nghị hiệp thương lần thứ hai, tính chung ở cả Trung ương và địa phương, tổng số người được đưa vào danh sách sơ bộ là 1.041 người (gồm 217 người ở Trung ương và 824 người ở địa phương), đạt tỉ lệ 2,08 người ứng cử trên một đại biểu được bầu. Việc này đảm bảo số dư theo quy định của Luật Bầu cử, đảm bảo đúng định hướng về cơ cấu, thành phần.
Cơ cấu kết hợp chung của cả nước
Người ứng cử là phụ nữ có 471 người, tỉ lệ 45,24%; người ứng cử là người trẻ tuổi (dưới 40 tuổi): 228 người, tỉ lệ 21,90%;
Người ứng cử là người dân tộc thiểu số: 229 người, tỉ lệ 21,99%; người ứng cử là người ngoài Đảng: 95 người, tỉ lệ 9,12%; người ứng cử là ĐBQH khóa XV tái cử: 145 người, tỉ lệ 29%;
5.078 người ứng cử đại biểu HĐND cấp tỉnh
Tổng số đại biểu được bầu theo luật định là 2.555 người. Theo báo cáo, tổng số người ứng cử đại biểu HĐND cấp tỉnh sau Hội nghị hiệp thương lần hai là 5.078 người, giảm 34 người so với dự kiến tại hội nghị hiệp thương lần thứ nhất, đạt tỉ lệ bình quân là 1.98 lần trên số đại biểu được bầu.
Tổng số đại biểu HĐND cấp xã được bầu theo luật định là 75.878 người.
Theo báo cáo nhanh của 31/34 tỉnh, tổng số người ứng cử đại biểu HĐND cấp xã sau Hội nghị hiệp thương lần hai là 136.279 người, đạt tỉ lệ bình quân là 1,79 lần trên số đại biểu được bầu.
Qua tổng hợp báo cáo kết quả hội nghị hiệp thương lần thứ hai, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã nêu ra một số kiến nghị.
Thứ nhất, các cơ quan, tổ chức, đơn vị cần bám sát tình hình ở địa phương, kịp thời điều chỉnh nhân sự để giới thiệu bảo đảm đủ và đúng cơ cấu, thành phần, số lượng người ứng đại biểu HĐND các cấp, đặc biệt quan tâm đến cơ cấu về phụ nữ, dân tộc thiểu số, ngoài Đảng, trẻ tuổi...
Thứ hai, các địa phương kịp thời tập hợp số liệu về bầu cử đầy đủ, chính xác, đẩy mạnh việc ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong công tác tổng hợp số liệu, bảo đảm đúng tiến độ, chất lượng và hiệu quả.
Thứ ba, đề nghị Hội đồng bầu cử Quốc gia điều chỉnh thời gian giữa các lần hiệp thương hợp lý để việc thực hiện các bước quy trình bầu cử thuận lợi hơn ở các kỳ bầu cử tiếp theo.
