Bộ Y tế đang xây dựng dự thảo Nghị định quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Y tế, thay thế Nghị định 42/2025.
Điểm đáng chú ý nhất trong dự thảo lần này là việc điều chỉnh cơ cấu tổ chức bộ máy, giảm từ 20 đơn vị xuống còn 19 đơn vị, bao gồm 17 tổ chức giúp Bộ trưởng thực hiện chức năng quản lý nhà nước và 2 đơn vị sự nghiệp công lập.
Đề xuất bỏ tổ chức Thanh tra Bộ để nhằm phù hợp với quy định của Luật Thanh tra năm 2025.
Như vậy, dự thảo đề xuất tổ chức lại Vụ Bảo hiểm y tế (BHYT) thành Cục BHYT Theo đề án chuyển đổi, lĩnh vực BHYT hiện có khối lượng công việc lớn, phạm vi rộng, tác động đến hơn 13.000 cơ sở khám chữa bệnh BHYT, quyền lợi của hơn 95 triệu người tham gia với khoảng 195 triệu lượt khám chữa bệnh mỗi năm và nguồn quỹ chi trả lên tới hơn 168.000 tỉ đồng/năm.
Bộ Y tế nhận định việc nâng cấp thành mô hình cục mang tính cấp thiết nhằm giúp đơn vị này có tư cách pháp nhân, con dấu và tài khoản riêng, có đủ thẩm quyền thực hiện nhiệm vụ kiểm tra chuyên ngành và trực tiếp xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực BHYT, khắc phục tình trạng thiếu thẩm quyền xử phạt của mô hình vụ hiện nay.
"Khi không còn Thanh tra Bộ thì lĩnh vực xử phạt vi phạm hành chính về BHYT do Vụ BHYT tham mưu, nhưng Vụ trưởng Vụ BHYT không có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính", Bộ Y tế nêu rõ.
Mô hình cục cũng giúp cơ quan này chủ động hơn trong việc triển khai phương thức thanh toán chi phí khám chữa bệnh theo nhóm chẩn đoán, quản lý mã thuốc, thiết bị y tế và cập nhật danh mục thanh toán bảo hiểm.
Bên cạnh đó, Trung tâm Thông tin Y tế Quốc gia và phòng quản lý công nghệ thông tin y tế thuộc Cục Khoa học công nghệ và Đào tạo cũng được đề xuất tổ chức lại thành Cục Công nghệ thông tin và chuyển đổi số.
Sự thay đổi này nhằm khắc phục điểm nghẽn hiện nay khi Trung tâm Thông tin y tế Quốc gia chỉ là đơn vị sự nghiệp, không có chức năng tham mưu ban hành văn bản quy phạm pháp luật hay thanh tra, kiểm tra.
Bộ Y tế cho rằng sự ra đời của Cục Công nghệ thông tin và chuyển đổi số sẽ tạo ra một đầu mối quản lý nhà nước chuyên trách để thống nhất xây dựng hành lang pháp lý về dữ liệu y tế, chuẩn hóa định dạng kết nối, giải quyết tình trạng dữ liệu rời rạc, không liên thông giữa các cơ sở y tế và thúc đẩy mục tiêu 100% cơ sở khám chữa bệnh triển khai hồ sơ bệnh án điện tử không sử dụng bệnh án giấy.
Bên cạnh đó, dự thảo cũng điều chỉnh đồng bộ thuật ngữ "y tế dự phòng" thành "phòng bệnh" để phù hợp với Luật Phòng bệnh. Trong công tác giám sát, Bộ Y tế bổ sung thêm nhiệm vụ theo dõi "rối loạn tâm thần" và thay đổi quy trình công bố dịch bằng việc phân loại theo cấp độ phòng thủ dân sự hoặc tình trạng khẩn cấp.
Trong lĩnh vực bảo trợ xã hội, các nhiệm vụ được mở rộng chi tiết nhằm thể chế hóa các luật về người cao tuổi, người khuyết tật và phòng, chống mua bán người.
