Tình hình Trung Đông tiếp tục xuất hiện nhiều thông tin quan trọng.
Ông Trump nói đàm phán với Iran cơ bản đã xong, sắp công bố thỏa thuận
Ngày 23-4, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông vừa có cuộc điện đàm “rất tốt đẹp” tại Phòng Bầu dục với hàng loạt lãnh đạo Trung Đông liên quan Iran và một biên bản ghi nhớ về hòa bình.
Theo ông Trump, các lãnh đạo tham gia trao đổi gồm lãnh đạo của Saudi Arabia, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), Qatar, Jordan, Bahrain, Pakistan, Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập.
Ông Trump cho biết một thỏa thuận đã “cơ bản được đàm phán xong”, chờ hoàn tất giữa Mỹ, Iran và các quốc gia liên quan.
“Các khía cạnh cuối cùng và chi tiết của thỏa thuận hiện đang được thảo luận và sẽ sớm được công bố” - ông Trump nói.
Iran chưa lên tiếng về thông tin trên.
Nhà lãnh đạo Mỹ cũng tiết lộ ông đã điện đàm riêng với Thủ tướng Israel - ông Benjamin Netanyahu và cuộc trao đổi “diễn ra rất tốt đẹp”.
Ngoài ra, ông Trump cho biết eo biển Hormuz sẽ được mở lại như một phần của thỏa thuận.
Nhà lãnh đạo Mỹ không đề cập đến Lebanon, dù đây được cho là một trong những yêu cầu quan trọng của Iran trong tiến trình đàm phán hòa bình, trong bối cảnh Israel vẫn tiếp tục các cuộc tấn công tại khu vực.
Trước đó, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio ngày 23-5 xác nhận các cuộc đàm phán giữa Washington và Tehran đã đạt được tiến triển.
Trả lời câu hỏi của báo giới trong chuyến thăm Ấn Độ, ông Rubio cho biết Mỹ “sẽ có tuyên bố” về các cuộc đàm phán này trong vài ngày tới.
Nhà ngoại giao hàng đầu của Mỹ tái khẳng định lập trường của Washington rằng Iran “không được sở hữu vũ khí hạt nhân”, eo biển Hormuz phải “được mở cửa mà không thu phí”, đồng thời Tehran cần “bàn giao lượng uranium đã làm giàu”.
Theo ông Rubio, Tổng thống Trump luôn ưu tiên giải quyết các vấn đề thông qua con đường đàm phán ngoại giao và đó cũng là điều Washington đang theo đuổi hiện nay.
Pakistan nói đàm phán với Iran đạt “tiến triển đáng khích lệ”
Quân đội Pakistan ngày 23-5 cho biết các cuộc thảo luận giữa Tổng tham mưu trưởng quân đội Pakistan Asim Munir và lãnh đạo Iran đã đạt được “tiến triển đáng khích lệ” hướng tới một thỏa thuận cuối cùng, theo hãng thông tấn Tân Hoa Xã.
Theo tuyên bố của Cơ quan Quan hệ công chúng liên quân Pakistan (ISPR), tướng Munir đã kết thúc chuyến thăm ngắn nhưng “rất hiệu quả” tới Iran.
ISPR cho biết các cuộc gặp nằm trong khuôn khổ nỗ lực trung gian đang diễn ra nhằm thúc đẩy giảm leo thang và tăng cường đối thoại xây dựng trong bối cảnh căng thẳng khu vực.
Trong chuyến thăm, tướng Munir đã gặp Tổng thống Iran, Chủ tịch Quốc hội Iran, Ngoại trưởng Iran và Bộ trưởng Nội vụ Iran.
Theo phía quân đội Pakistan, các cuộc thảo luận tập trung vào việc thúc đẩy nhanh tiến trình tham vấn nhằm hỗ trợ hòa bình, ổn định khu vực và đạt được một thỏa thuận mang tính quyết định.
ISPR cho biết giới lãnh đạo Iran đã đánh giá cao vai trò của Pakistan trong việc thúc đẩy đối thoại và tìm kiếm giải pháp hòa bình cho các vấn đề khu vực.
Hãng Reuters ngày 23-5 dẫn lời 2 nguồn tin Pakistan tham gia đàm phán nói cho biết rằng thỏa thuận đang được thương lượng là một khuôn khổ “khá toàn diện để chấm dứt chiến tranh”.
Theo các nguồn tin của Reuters, khuôn khổ đề xuất sẽ diễn ra theo 3 giai đoạn: chính thức kết thúc chiến sự, giải quyết khủng hoảng tại eo biển Hormuz và mở ra giai đoạn 30 ngày đàm phán về một thỏa thuận rộng hơn, có thể được gia hạn.
Iran nói đàm phán với Mỹ đang có “bước tiến tích cực”
Ngày 23-5, Đại sứ Iran tại Pakistan - ông Reza Amiri Moghadam cho biết ông đã thảo luận với các quan chức tại Tehran về những “thành tựu” đạt được trong tiến trình đàm phán giữa Iran và Mỹ sau khi trở về nước, kênh Al Jazeera đưa tin.
“Với sự lạc quan thận trọng, chúng ta có thể hy vọng rằng, nếu phía bên kia thực sự cam kết, một bước tiến tích cực đang hình thành. Đây là kết quả từ lập trường của Cộng hòa Hồi giáo Iran dựa trên phẩm giá, sự kiên định của các lực lượng vũ trang dũng cảm, sự kháng cự của người dân Iran, cũng như sáng kiến và nỗ lực tận tâm của phía trung gian Pakistan” - ông Moghadam tuyên bố.
Đại sứ Iran đồng thời cảm ơn Pakistan vì vai trò trung gian trong các cuộc đàm phán giữa Tehran và Washington.
Tuy có những thông tin trên, song phía Iran vẫn duy trì những phát ngôn cứng rắn nhằm vào Mỹ.
Trong cuộc gặp với Tướng Munir ngày 23-4, Chủ tịch Quốc hội Iran - ông Mohammad Bagher Ghalibaf khẳng định Iran sẽ không từ bỏ quyền lợi Tehran và người dân Cộng hòa Hồi giáo.
Ông Ghalibaf cho rằng Mỹ “thiếu thiện chí” và Iran không tin tưởng Washington.
Theo ông Ghalibaf, Tehran sẽ tiếp tục theo đuổi lợi ích của mình “bằng trí tuệ và sức mạnh” trên bàn ngoại giao, giống như cách Iran đã hành động “với lòng dũng cảm và sức mạnh” trên chiến trường.
Chủ tịch Quốc hội Iran cũng cáo buộc Washington gây ra “tội ác” và thiệt hại trong chiến sự, cho biết Iran đang đàm phán với Mỹ thì xung đột bùng phát.
