Ngày 15-12, tòa án liên bang Mỹ tại Washington, D.C. đã chấp thuận thỏa thuận cho tập đoàn điện tử lớn nhất thế giới Siemens nộp phạt 800 triệu USD (13,6 triệu tỷ đồng VN) để khép lại các vụ điều tra hối lộ ở Mỹ.
Nộp phạt 1,34 tỷ USD
Theo thỏa thuận, Tập đoàn Siemens phải nộp phạt cho Bộ Tư pháp Mỹ 450 triệu USD để chấm dứt điều tra về các vụ đưa hối lộ của tập đoàn và các công ty con ở Venezuela, Argentina và Bangladesh. 350 triệu USD còn lại Tập đoàn Siemens phải trả cho Ủy ban Giao dịch chứng khoán Mỹ. Đây là lợi nhuận có được nhờ hối lộ và lại quả để thắng thầu.
Tập đoàn Siemens có trụ sở tại TP Munich (Đức) và mạng lưới hoạt động tại gần 190 nước. Tuy nhiên, Mỹ có quyền phân xử vụ kiện này theo Đạo luật về các hành vi tham nhũng ở nước ngoài của Mỹ vì Tập đoàn Siemens đã đăng ký giao dịch tại Sở giao dịch chứng khoán New York từ năm 2001. Đạo luật nêu trên nghiêm cấm các công ty ở Mỹ hối lộ cho các quan chức chính phủ ở nước ngoài.
Ngoài ra, theo một thỏa thuận khác với Văn phòng Công tố Munich ở Đức, Tập đoàn Siemens cũng đồng ý nộp phạt 540 triệu USD (9,2 triệu tỷ đồng) để chấm dứt điều tra các vụ hối lộ do Đức tiến hành.
Các vụ hối lộ để thắng thầu của Tập đoàn Siemens bắt đầu lộ ra từ năm 2006, sau đó ít nhất 12 nước mở cuộc điều tra. Đáng chú ý nhất là các vụ điều tra ở Mỹ và ở Đức.
Chủ tịch và giám đốc từ chức
Tại Đức, cuối năm 2006, công tố viên ở Munich phát hiện 200 triệu euro (hơn 4,6 triệu tỷ đồng VN) trong tài khoản của Tập đoàn Siemens biến mất. Tập đoàn Siemens lập tức kiểm toán nội bộ và phát hiện các khoản thanh toán đáng ngờ trị giá 420 triệu euro (9,7 triệu tỷ đồng VN). Sau đó, một ủy viên hội đồng quản trị của Tập đoàn Siemens bị bắt vì ông này biết các khoản thanh toán trên nhưng làm ngơ.
Đầu năm 2007, Đức tiếp tục điều tra về nghi vấn Tập đoàn Siemens hối lộ để ký hợp đồng cung cấp thiết bị điện và y tế trong chương trình đổi dầu lấy lương thực của LHQ ở Iraq. Tháng 4-2007, Chủ tịch Tập đoàn Heinrich von Pierer và Giám đốc điều hành Klaus Kleinfeld từ chức nhưng không nhận có liên quan đến hối lộ.
Một tháng sau, hai cán bộ quản lý của Tập đoàn Siemens bị kết án vì hối lộ cho Công ty Năng lượng Enel (Ý) để được ký hợp đồng cung cấp tuabin khí trong thời gian 1999-2002.
Đến tháng 10-2007, tòa án phạt Tập đoàn Siemens 201 triệu euro (4,6 triệu tỷ đồng VN) để khép lại vụ điều tra Tập đoàn Viễn thông Com (thuộc Tập đoàn Siemens) lập quỹ hối lộ các quan chức nước ngoài để thắng thầu. Cách đây năm tháng, một ủy viên hội đồng quản trị của Tập đoàn Siemens lại bị kết án treo hai năm cũng với hành vi như trên.
Hối lộ hàng loạt để thắng thầu
Tại Mỹ, Bộ Tư pháp và Ủy ban Giao dịch chứng khoán Mỹ bắt đầu điều tra Tập đoàn Siemens từ đầu năm ngoái. Tập đoàn này bị buộc tội đưa hối lộ và lại quả cho nhiều quan chức nước ngoài trong thời gian 2001-2007 để được ký hợp đồng trong nhiều phi vụ.
Hành vi diễn ra ở nhiều nước: Thiết kế và xây dựng tuyến xe điện ở Venezuela, nhà máy điện ở Israel, nhà máy lọc dầu ở Mexico; xây dựng mạng lưới di động ở Bangladesh; thiết kế và sản xuất thẻ tùy thân ở Argentina; cung cấp thiết bị y tế ở Trung Quốc và Nga; bán thiết bị cho Iraq theo chương trình đổi dầu lấy lương thực của LHQ.
Tổng cộng Tập đoàn Siemens đã thực hiện 4.283 khoản thanh toán trái phép trị giá 1,4 tỷ USD để hối lộ ở châu Phi, châu Á, Trung Đông, châu Âu, Mỹ Latinh... để thắng thầu. Đối tượng nhận hối lộ từ nhân viên đến cán bộ quản lý cấp cao.
Ủy ban Giao dịch chứng khoán Mỹ đánh giá Tập đoàn Siemens đã lập cơ chế thanh toán tinh vi để che giấu hối lộ, để phát sinh các khoản thanh toán bất hợp pháp do công tác kiểm tra nội bộ yếu kém, lập quỹ bôi trơn, để tài khoản ngoài sổ sách, sử dụng mạng lưới các nhà tư vấn làm trung gian thực hiện hành vi hối lộ. Hiện nay, Mỹ và Đức vẫn tiếp tục điều tra.
| Mỹ: Công ty lừa đảo bị giải thể Ngày 15-12, Mỹ thông báo sẽ giải thể công ty quản lý vốn Bernard L. Madoff Investment Securities LLC ở New York sau khi người sáng lập công ty Bernard Madoff 70 tuổi (nguyên chủ tịch sàn giao dịch chứng khoán Nasdaq) bị bắt hồi tuần rồi về hành vi chủ mưu lừa đảo dưới hình thức kinh doanh đa cấp. Ước tính tổng số tiền lừa đảo lên đến 50 tỷ USD. Cùng ngày, các định chế tài chính trên thế giới tiếp tục công bố mức thiệt hại trong vụ lừa đảo này. Trong danh sách công bố thiệt hại có Tập đoàn HSBC và Công ty Chứng khoán Man Group (Anh), hai ngân hàng Natixis và BNP Paribas (Pháp), Ngân hàng RBS (Scotland), Công ty Chứng khoán Nomura (Nhật), Liên minh ngân hàng tư nhân (Thụy Sĩ), Fortis (Hà Lan), Dexia (Pháp-Bỉ), UniCredit và Banco Popolare (Ý), BBVA (Tây Ban Nha)... Bị nặng nhất có lẽ là Tập đoàn Ngân hàng Santander của Tây Ban Nha với 3,1 tỷ USD. Các tổ chức từ thiện ở Mỹ cũng bị thiệt hại. Tây Ban Nha và Ý đã quyết định mở cuộc điều tra để xác định mức độ thiệt hại của các định chế tài chính. H.DUY |
LÊ LINH (Theo Bloomberg, New York Times, CNN, Reuters)