Sáng 15-2, Bộ GD&ĐT công bố Thông tư ban hành quy chế tuyển sinh các ngành đào tạo trình độ đại học và ngành giáo dục mầm non trình độ cao đẳng.
Giới hạn 15 nguyện vọng, khối sư phạm chỉ xét đến nguyện vọng 5
Một trong những thay đổi lớn nhất tại quy chế năm nay là việc khống chế số lượng nguyện vọng đăng ký. Cụ thể, thí sinh được đăng ký tối đa 15 nguyện vọng vào các chương trình đào tạo và các cơ sở giáo dục đại học khác nhau (thay vì không giới hạn số lượng nguyện vọng như các năm trước).
Các nguyện vọng này phải được sắp xếp theo thứ tự ưu tiên từ cao xuống thấp, trong đó nguyện vọng 1 là ưu tiên cao nhất. Trường hợp thí sinh đủ điều kiện trúng tuyển nhiều nguyện vọng, hệ thống chỉ ghi nhận trúng tuyển ở nguyện vọng cao nhất.
Đáng chú ý, đối với các chương trình đào tạo giáo viên, các trường chỉ được xét tuyển thí sinh đăng ký ở các nguyện vọng có thứ tự từ 1 đến 5. Quy định này buộc thí sinh muốn theo ngành sư phạm phải cân nhắc kỹ lưỡng và đặt ưu tiên cao khi đăng ký.
Để đảm bảo chất lượng đầu vào, quy chế năm 2026 quy định rõ về nguồn tuyển. Theo đó, thí sinh dự tuyển vào đại học phải có tổng điểm 3 môn thi tốt nghiệp THPT theo tổ hợp xét tuyển (hoặc điểm thi môn toán, ngữ văn và một môn khác) đạt tối thiểu 15 điểm trên thang điểm 30.
Quy định này áp dụng cho thí sinh thi tốt nghiệp từ năm 2026, không áp dụng với thí sinh được đặc cách xét tốt nghiệp hoặc các đối tượng tuyển thẳng.
Siết chặt phương thức xét học bạ
Đối với phương thức xét tuyển dựa trên kết quả học tập cấp THPT (xét học bạ), Bộ GD&ĐT đã đưa ra các yêu cầu kỹ thuật chặt chẽ hơn để tránh tình trạng "làm đẹp" hồ sơ.
Cụ thể, tổ hợp xét tuyển phải sử dụng điểm trung bình chung kết quả học tập cả năm của lớp 10, 11 và 12 (tức 6 học kỳ). Trong tổ hợp này, bắt buộc có môn toán hoặc ngữ văn.
Đặc biệt, trọng số tính điểm xét tuyển của môn toán hoặc môn ngữ văn phải chiếm tối thiểu 1/3 tổng điểm của tổ hợp.
Về chính sách ưu tiên, tổng điểm cộng (gồm điểm thưởng, điểm xét thưởng, điểm khuyến khích) không được vượt quá 10% điểm tối đa của thang điểm xét tuyển, tức tối đa là 3 điểm trên thang 30.
Cụ thể mức cộng như sau:
- Điểm thưởng: Từ 0-3 điểm dành cho thí sinh thuộc diện được xét tuyển thẳng nhưng không sử dụng quyền này.
- Điểm xét thưởng: Từ 0-1,5 điểm dành cho thí sinh có thành tích hoặc năng khiếu đặc biệt.
- Điểm khuyến khích: Từ 0-1,5 điểm, dành cho thí sinh có chứng chỉ ngoại ngữ hoặc chứng chỉ quốc tế.
Quy chế cũng nêu rõ chứng chỉ ngoại ngữ chỉ được dùng cho một trong hai mục đích: Quy đổi điểm môn ngoại ngữ trong tổ hợp xét tuyển hoặc sử dụng để tính điểm khuyến khích.
Để bảo vệ quyền lợi người học, quy chế quy định hiệu trưởng cơ sở đào tạo không được yêu cầu thí sinh cam kết nhập học dưới mọi hình thức hoặc xác nhận nhập học sớm hơn lịch trình theo kế hoạch chung.
Thí sinh đã xác nhận nhập học tại một trường sẽ không được tham gia xét tuyển ở nơi khác hoặc các đợt bổ sung, trừ khi được hiệu trưởng trường đã trúng tuyển cho phép.
Ngoài ra, quy chế năm nay cũng bổ sung đối tượng xét tuyển là người tốt nghiệp trung học nghề và người nước ngoài đăng ký vào học đại học.
So sánh với dự thảo trước đó, quy chế tuyển sinh chính thức năm 2026 đã có sự điều chỉnh theo hướng "nới lỏng" hơn về số lượng nguyện vọng và ngưỡng điểm đầu vào nhằm tạo thuận lợi cho thí sinh.
Cụ thể, nếu dự thảo đề xuất giới hạn thí sinh chỉ được đăng ký tối đa 10 nguyện vọng và mức điểm sàn nguồn tuyển là 16 điểm, thì văn bản chính thức đã chốt phương án cho phép thí sinh đăng ký tối đa 15 nguyện vọng và mức điểm sàn xét tuyển từ điểm thi tốt nghiệp THPT là 15 điểm.
Đối với nhóm ngành đào tạo giáo viên, quy định chính thức cũng mở rộng cơ hội hơn so với dự kiến. Thay vì chỉ xét tuyển các thí sinh đăng ký ở 3 nguyện vọng đầu tiên như dự thảo, Quy chế ban hành cho phép các trường sư phạm xét tuyển thí sinh đặt nguyện vọng từ thứ tự 1 đến 5. Điều này giúp thí sinh yêu thích ngành sư phạm có thêm dư địa để sắp xếp các lựa chọn của mình mà không bị áp lực quá lớn về thứ tự nguyện vọng.
Trong khi đó, các quy định kỹ thuật về xét tuyển học bạ để đảm bảo chất lượng đầu vào được giữ nguyên sự chặt chẽ như tinh thần của dự thảo. Quy chế chính thức khẳng định tổ hợp xét tuyển học bạ phải dùng điểm trung bình cả năm lớp 10, 11, 12 của tối thiểu 3 môn, trong đó bắt buộc có môn toán hoặc ngữ văn với trọng số tính điểm tối thiểu 1/3.
Cạnh đó, tổng điểm cộng ưu tiên (bao gồm điểm thưởng, điểm xét thưởng, điểm khuyến khích) vẫn được khống chế không vượt quá 3 điểm (10% thang điểm xét tuyển), đảm bảo công bằng chung cho các thí sinh.
