Tình hình chiến sự Trung Đông ngày qua tiếp tục xoay quanh các vấn đề liên quan thỏa thuận giữa Mỹ với Iran.
Ông Trump: Iran sẽ không thu phí tàu đi qua eo biển Hormuz
Ngày 24-6, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Iran đã thông báo với Mỹ rằng họ không yêu cầu bất kỳ khoản phí nào từ các tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz, theo hãng tin Reuters.
"Iran đã thông báo với Mỹ rằng, bất chấp những thông tin sai lệch gây rối, 'không có phí thu, không có chi phí bảo hiểm, không có bất kỳ khoản phí nào khác đang được Iran yêu cầu hoặc nhận từ các tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz'" – ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.
"Nếu đây là thông tin sai lệch, các cuộc đàm phán sẽ chấm dứt ngay lập tức!" – ông cho biết thêm.
Phía Iran chưa bình luận về thông tin này.
Trong một diễn biến có liên quan, Reuters cho biết trong ngày 24-6 có 3 tàu chở 5 triệu thùng dầu thô đã rời eo biển Hormuz. Trong số này, 2 tàu hướng về phía châu Á.
Chủ tịch Quốc hội Iran: Bản ghi nhớ cho thấy Mỹ đã thất bại
Ngày 24-6, phát biểu tại Hội nghị Liên minh Nghị viện các nước thành viên Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) lần thứ 20 ở Baku (Azerbaijan), Chủ tịch Quốc hội Iran – ông Mohammad Baqer Qalibaf cho rằng bản ghi nhớ giữa Mỹ và Iran “đã trở thành lời tuyên bố về sự thất bại của Mỹ”.
Ông cũng nhấn mạnh rằng thỏa thuận này không phải là kết quả của áp lực mà là do sự kháng cự và phẩm giá của Iran, theo đài Press TV.
Cụ thể, ông Qalibaf nói rằng bản ghi nhớ chứng minh rằng Iran đối thoại thành công khi phía bên kia từ bỏ nỗ lực áp đặt ý chí của mình lên một quốc gia văn minh.
“Bản ghi nhớ Islamabad đã trở thành lời tuyên bố về sự thất bại của Mỹ” – ông nói.
Ông Qalibaf nhấn mạnh rằng sự kháng cự quyết liệt của lực lượng vũ trang Iran và lập trường anh hùng của nhân dân nước này đã gây ra tổn thất nặng nề cho Mỹ và Israel.
“Dân tộc Iran đã chứng minh rằng kỷ nguyên áp đặt ý chí lên các quốc gia độc lập đã kết thúc, và các bạn đã thấy thế giới ngưỡng mộ sự kiên trì và chiến thắng này như thế nào” – ông Qalibaf nói trước hội nghị.
Chủ tịch Quốc hội Iran cũng kêu gọi các quốc gia trong khu vực tự đảm bảo an ninh khu vực, khẳng định rằng “không quốc gia nào trong khu vực có thể tìm thấy an ninh của mình trong sự bất an của các quốc gia khác”.
Ông nói rằng tương lai của khu vực “không nằm ở sự đối đầu mà ở sự hợp tác; không nằm ở sự loại trừ mà ở sự cùng tồn tại; không nằm ở an ninh nhập khẩu mà ở an ninh nội địa”.
Phía Mỹ, Israel chưa bình luận về vấn đề này.
IAEA chưa xác định chi tiết về quá trình thanh sát hạt nhân tại Iran
Ngày 24-6, người đứng đầu Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) – ông Rafael Grossi cho biết cơ quan này sẽ sớm thanh sát tại Iran, nhưng các chi tiết cụ thể vẫn chưa được hoàn thiện.
“Các cuộc thanh sát chắc chắn sẽ diễn ra. Chúng tôi sẽ sớm làm việc về các chi tiết cụ thể về ngày tháng, thủ tục, địa điểm” – ông Grossi nói.
Cùng ngày, Thứ trưởng Ngoại giao Iran – ông Kazem Gharibabadi khẳng định rằng các thanh sát viên của IAEA “không có chương trình tiếp cận” các địa điểm hạt nhân của Iran. Ông cũng cho biết các biện pháp thanh sát sẽ chỉ được giải quyết trong một thỏa thuận cuối cùng với Mỹ, theo đài CNN
“Không có chương trình tiếp cận các cơ sở bị tấn công và vật liệu hạt nhân. Những vấn đề này sẽ chỉ được xem xét, giải quyết trong khuôn khổ thỏa thuận cuối cùng và là kết quả của hành động thực tiễn từ bên kia trong việc chấm dứt tất cả lệnh trừng phạt” – ông Gharibabadi nói.
Ngoại trưởng Mỹ thảo luận với Tổng thống UAE về thỏa thuận với Iran
Ngày 24-6, ông Tommy Pigott – người phát ngôn của Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio – cho biết ông Rubio đã thảo luận về thỏa thuận Mỹ-Iran với Tổng thống Các Tiểu Vương quốc Ả rập Thống nhất (UAE) Sheikh Mohammed bin Zayed Al-Nahyan. Trong cuộc thảo luận, ông Rubio tái khẳng định cam kết của Washington đối với an ninh của UAE, theo hãng tin AFP.
“Họ đã thảo luận về bản ghi nhớ của Tổng thống Trump với Iran, những nỗ lực nhằm đảm bảo an toàn và thông suốt cho việc vận chuyển hàng hóa qua eo biển Hormuz, và tầm quan trọng của hòa bình và ổn định trong khu vực” – ông Pigott cho biết.
Ông Rubio cũng “cảm ơn UAE về sự lãnh đạo và hỗ trợ chưa từng có, ca ngợi lòng dũng cảm và khả năng phục hồi của họ trước các cuộc tấn công của Iran, và tái khẳng định cam kết của Mỹ đối với an ninh của nước này” – ông Pigott nói.
Sau UAE, ông Rubio sẽ đến thăm Kuwait, Bahrain.
Quan chức cấp cao Hamas điện đàm chúc mừng Iran
Ngày 24-6, thành viên cơ quan lãnh đạo của Hamas – ông Bassem Naim đã có cuộc điện đàm với Ngoại trưởng Iran – ông Abbas Araghchi. Trong cuộc điện đàm, ông Naim đã chuyển lời chào của lãnh đạo Hamas tới nhà lãnh đạo Iran và chúc mừng Tehran đạt được thỏa thuận với Mỹ.
Quan chức Hamas cũng ca ngợi lập trường kiên định và vững chắc của Iran dành cho người dân Palestine.
Đáp lại, ông Araghchi cảm ơn Hamas về lập trường ủng hộ của nhóm vũ trang này. Ông cho biết lãnh đạo Iran tiếp tục nêu vấn đề các cuộc tấn công của Israel vào Gaza tại tất cả diễn đàn quốc tế, cũng như với các nhà trung gian hòa giải và phía Mỹ trong các cuộc đàm phán hiện tại.
