Sáng nay, ngày 6-5, tại Báo Pháp Luật TP.HCM đã diễn ra Talkshow “Đổi mới tuyển sinh đại học 2026 – Cơ hội và lưu ý cho thí sinh”. Chương trình có sự đồng hành của Công ty iCD Việt Nam, Trường Đại học Văn Hiến và một số đơn vị khác.
Tại đây, các chuyên gia đã cung cấp những thông tin mới nhất về tuyển sinh đại học (ĐH) năm 2026, đưa ra những lưu ý quan trọng giúp thí sinh hiểu đúng, tránh sai sót đáng tiếc, từ đó xây dựng chiến lược đăng ký phù hợp.
Nhiều điểm mới quan trọng thí sinh cần nắm
Thạc sĩ Nguyễn Đỗ Tùng, Giám đốc Điều hành Trường ĐH Văn Hiến, cho rằng công tác tuyển sinh ĐH năm 2026 có nhiều thay đổi quan trọng từ quy định chung của Bộ GD&ĐT.
Cụ thể, Bộ GD&ĐT giới hạn các trường sử dụng tối đa 5 phương thức xét tuyển; hình thức xét học bạ dựa trên điểm trung bình chung của cả 3 năm phổ thông; quy định về điểm cộng và điểm thưởng ở các khu vực ưu tiên được phân tách rõ ràng, đảm bảo tính công bằng giữa các thí sinh vùng miền.
Một trong những thay đổi quan trọng nhất và ít nhiều ảnh hưởng đến tâm lý thí sinh là việc thiết lập "ngưỡng đầu vào" 15 điểm (tổng tổ hợp 3 môn) để đủ điều kiện xét tuyển đại học. Riêng các nhóm ngành đặc biệt như sức khỏe và giáo viên, pháp luật, ngưỡng đảm bảo chất lượng còn khắt khe hơn.
Theo Thạc sĩ Tùng, những thay đổi năm nay là bước ngoặt đối với cả hệ thống giáo dục, từ nhà trường đến phụ huynh và học sinh. Thay vì xem đây là rào cản, các trường ĐH nói chung và Trường ĐH Văn Hiến nói riêng xem đây là cơ hội để cập nhật, chuẩn hóa quy trình đào tạo và đầu vào, từ đó khẳng định hơn chất lượng thực chất của đơn vị.
Tại Trường ĐH Văn Hiến, để giúp phụ huynh và thí sinh không bị bối rối, trường thực hiện điều chỉnh dựa trên sự kế thừa và đảm bảo tính ổn định. Trường vẫn duy trì 5 phương thức tuyển sinh quen thuộc gồm xét kết quả thi tốt nghiệp THPT, xét học bạ, xét điểm thi đánh giá năng lực, xét tuyển kết hợp thi tuyển (đối với khối ngành cần năng khiếu) và tuyển thẳng. Ngoài ra, trường còn tổ chức hệ sinh thái hỗ trợ tư vấn trực tuyến 24/7 để hỗ trợ kịp thời cho phụ huynh và học sinh.
PGS.TS Bùi Hoài Thắng, Trưởng phòng Đào tạo, Trường ĐH Bách khoa - ĐHQG TP.HCM nhấn mạnh điểm mới nổi bật của tuyển sinh năm nay là xu hướng các trường chuyển sang đánh giá thí sinh theo nhiều tiêu chí tổng thể. Không chỉ điểm thi tốt nghiệp THPT mà cả quá trình học tập trong thời gian dài đều được xem xét, giúp phản ánh năng lực của người học.
Cụ thể hơn, PGS.TS Thắng cho biết Trường ĐH Bách khoa sử dụng phương thức xét tuyển tổng hợp từ năm 2022 và hiện là phương thức tuyển sinh chính. Theo PGS.TS Thắng, bản chất của phương thức này đánh giá toàn diện thí sinh dựa trên chiến lược phát triển của trường, yêu cầu đào tạo, chất lượng đầu ra và mức độ phù hợp của thí sinh với môi trường học tập cũng như định hướng nghề nghiệp.
Khi triển khai, trường phải thực hiện bước “đối sánh” giữa các tiêu chí để đảm bảo công bằng và nhất quán. Từ năm nay, trường chuẩn hóa theo hướng “tổng hợp có công thức”, giúp việc xét tuyển minh bạch và dễ hiểu hơn.
Qua nhiều năm, kết quả xét tuyển tổng hợp cho thấy sự tương đồng lớn với kết quả học tập THPT và kết quả học tập thực tế của sinh viên, chứng tỏ phương thức này phản ánh khá chính xác năng lực thí sinh. Theo ông Thắng, tuyển sinh không làm phức tạp hóa vấn đề mà để tìm thí sinh phù hợp nhất với chương trình đào tạo và giúp phát hiện đúng thí sinh có tiềm năng.
Những sai sót cần tránh
Nêu thực tế tại trường phổ thông, ông Nguyễn Hùng Khương, Hiệu trưởng Trường THPT Ten Lơ Man, TP.HCM cho biết, học sinh đang rất áp lực và lo lắng cho kỳ thi quan trọng và lựa chọn trường ĐH. Việc chọn nguyện vọng vào ĐH hoàn toàn khác với chọn nguyện vọng vào lớp 10. Vì vậy, học sinh và phụ huynh thường hiểu sai hoặc chưa hiểu rõ về việc này.
Theo ông Khương, những thay đổi trong tuyển sinh năm nay mục tiêu đảm bảo công bằng và tối ưu quyền lợi cho thí sinh. Việc các trường ĐH đa dạng hóa phương thức xét tuyển, nhất là chú trọng xét tuyển tổng hợp là lợi thế lớn nếu các em biết tận dụng năng lực mình đang có.
Đặc biệt, với việc giới hạn đăng ký không quá 15 nguyện vọng, ông Khương cho rằng các em có thể chia thành 3 nhóm. Cụ thể 5 nguyện vọng đầu là những ngành/trường yêu thích nhất, dù điểm chuẩn có thể cao hơn mức dự đoán; 5 nguyện vọng tiếp theo phù hợp với năng lực và 5 nguyện vọng cuối mang tính an toàn.
Ngoài ra, ông Khương lưu ý có một vấn đề học sinh hay hiểu sai là việc thi ngoại ngữ. Cụ thể, học sinh có chứng chỉ ngoại ngữ đạt yêu cầu có thể chọn thi hoặc không thi. Nếu không thi, đồng nghĩa với việc thí sinh không có điểm ngoại ngữ để xét vào vào những trường có xét tuyển môn này. Do đó, khi đăng ký, thí sinh cần hiểu rõ mình đang chọn gì để tránh rủi ro.
Chia sẻ về phương thức xét tuyển tổng hợp, PGS.TS Bùi Hoài Thắng cho biết phương thức này mở ra cơ hội rất lớn cho thí sinh vì dựa trên nhiều thành phần đánh giá khác nhau. Trường sử dụng phương thức tổng hợp với một công thức chung nhưng có 8 phiên bản dành cho 8 nhóm đối tượng thí sinh.
Khi nhìn vào tỷ trọng các nhóm điểm, có thể thấy phần lớn thí sinh đều có lợi thế ở những yếu tố quen thuộc như điểm học tập và điểm thi. Điều này giúp các em và phụ huynh yên tâm hơn.
Tuy nhiên, PGS.TS Thắng cho rằng sai lầm lớn nhất của thí sinh thường nằm ở việc sắp xếp thứ tự nguyện vọng. Nhiều bạn không xác định rõ đâu là lựa chọn ưu tiên số một, đâu là lựa chọn phù hợp nhất với năng lực, và đâu là lựa chọn an toàn.
“Để tận dụng tốt phương thức xét tuyển tổng hợp, thí sinh cần hiểu rõ bản thân, sắp xếp nguyện vọng hợp lý và chuẩn bị hồ sơ cẩn thận. Thí sinh không nên quá lo lắng. Nếu thiếu một thành phần nào đó, các em vẫn có thể bù lại bằng những yếu tố khác mà mình mạnh nhất” – PGS.TS Thắng khuyên.
ThS Nguyễn Đỗ Tùng cho rằng hai “tấm vé” thí sinh đều có là điểm học bạ và điểm thi tốt nghiệp THPT – cũng là hai phương thức chiếm tỷ trọng lớn nhất. Ngoài ra, tùy điều kiện, các em có thể lựa chọn thêm các phương thức khác.
Theo ông Tùng, dù đa dạng phương thức, cốt lõi vẫn là đánh giá kết quả học tập THPT.
Về sai lầm phổ biến, ông Tùng chỉ ra ba nhóm chính. Thứ nhất là quên các mốc thời gian quan trọng, do thiếu theo dõi lịch tuyển sinh của Bộ và các trường. Thứ hai sắp xếp nguyện vọng chưa hợp lý. Với tối đa 15 nguyện vọng, thí sinh nên chia thành ba nhóm: tham vọng, phù hợp và an toàn. Nhiều em thường đặt quá nhiều nguyện vọng vượt năng lực hoặc chỉ chọn phương án an toàn mà không đúng sở thích.
Thứ ba, một số thí sinh chọn ngành theo xu hướng hoặc chọn trường không phù hợp, dẫn đến khó khăn khi học. Bên cạnh đó, yếu tố tài chính cũng cần được cân nhắc để tránh lựa chọn vượt quá khả năng của gia đình.
Thạc sĩ Nguyễn Đỗ Tùng lưu ý thí sinh có thể tham khảo điểm chuẩn các năm trước để ước lượng khả năng trúng tuyển của mình.
“Điều quan trọng nhất thí sinh phải hiểu rõ mình đang ở đâu, ngành muốn theo học là gì và phải bám sát các mốc thời gian" - Thạc sĩ Tùng nhấn mạnh.
Thạc sĩ NGUYỄN ĐỖ TÙNG, Giám đốc Điều hành Trường ĐH Văn Hiến:
Nhiều chính sách học bổng, giảm áp lực tài chính cho thí sinh
Năm 2026, Trường ĐH Văn Hiến triển khai nhiều chính sách học bổng và hỗ trợ tài chính nhằm giúp thí sinh yên tâm khi đăng ký xét tuyển. Trong đó, học bổng đồng hành áp dụng cho tất cả thí sinh sử dụng điểm xét học bạ THPT. Cụ thể, với mức điểm từ 18 đến dưới 25, thí sinh được hỗ trợ 30% học phí học kỳ; từ 25 điểm trở lên được hỗ trợ 50%.
Trong quá trình học, nhà trường còn duy trì hệ thống hỗ trợ tài chính thường niên với hơn 10 loại học bổng khác nhau, phù hợp nhiều đối tượng, từ hoàn cảnh kinh tế đến năng lực và thành tích cá nhân.
Ngoài ra, trường có học bổng tinh hoa dành cho thí sinh đăng ký sớm và đặt trường ở nguyện vọng 1. Mức hỗ trợ lên đến 80% học phí học kỳ hoặc toàn khóa, bên cạnh các mức 40% hoặc 20% học phí toàn khóa, giúp người học giảm đáng kể gánh nặng chi phí.
Thí sinh có thể dựa vào kết quả học tập, đặc biệt sau khi có điểm học kỳ II, để tự đánh giá cơ hội. Khi đã đăng ký và đủ điều kiện học bổng, cơ hội trúng tuyển gần như đã rõ, thí sinh chỉ cần tập trung cho kỳ thi tốt nghiệp THPT.
Ông NGUYỄN HÙNG KHƯƠNG, Hiệu trưởng Trường THPT Ten Lơ Man, TP.HCM:
Đừng ngại đăng ký nguyện vọng cao hơn khả năng
Để chuẩn bị cho kỳ thi, trường hướng nghiệp từ sớm, ngay từ cuối lớp 11 đã tư vấn phụ huynh, giúp học sinh xác định ngành nghề và lựa chọn môn thi phù hợp. Trước khi đăng ký chính thức, trường tiếp tục tư vấn kỹ, nhờ đó chỉ có 6 học sinh điều chỉnh môn thi cho sát với năng lực.
Song song đó, trường tổ chức cho học sinh tham quan các trường ĐH, tăng cường thông tin về môi trường học tập tương lai. Các kỳ thi như đánh giá năng lực cũng được truyền thông, hướng dẫn để học sinh tự tin tham gia. Bên cạnh đó, học bạ và chứng chỉ ngoại ngữ được nhấn mạnh là những yếu tố quan trọng giúp tăng cơ hội xét tuyển.
Kỳ thi năm nay diễn ra sớm hơn nên giai đoạn “chạy nước rút” rất quan trọng, học sinh cần giữ sức khỏe và ổn định tâm lý. Sau khi có điểm, trường sẽ tiếp tục tư vấn đăng ký nguyện vọng.
Thí sinh nên mạnh dạn đăng ký vào ngành, trường cao hơn khả năng, đồng thời cần sự đồng hành của phụ huynh để lựa chọn phù hợp.
PGS.TS BÙI HOÀI THẮNG, Trưởng phòng Đào tạo Trường ĐH Bách khoa – ĐHQG TP.HCM:
Không khuyến khích chạy theo nhiều chứng chỉ để cộng điểm
Nhà trường không khuyến khích thí sinh chạy theo quá nhiều chứng chỉ để cộng điểm. Giai đoạn phổ thông cần hướng đến sự phát triển toàn diện, trải nghiệm và niềm vui học tập, thay vì chỉ tích lũy giấy tờ. Các mức điểm cộng hiện nay đều được giới hạn theo từng nhóm kỹ năng, thành tích; thí sinh chỉ cần đạt tốt ở một nhóm đã có lợi thế.
Về đăng ký nguyện vọng, điểm số chỉ là công cụ tham khảo để đánh giá mức độ phù hợp, bởi đề thi và phổ điểm mỗi năm khác nhau. Thí sinh nên nhìn vào năng lực thực sự của bản thân trong suốt quá trình học.
Việc chọn ngành cần dựa trên sự phù hợp và yêu thích lâu dài. Nếu chọn ngành không đúng với nền tảng, thí sinh sẽ gặp nhiều khó khăn trong quá trình học. Do đó, các em cần xác định rõ nhóm ngành quan tâm, tìm hiểu kỹ đặc thù từng ngành và định hướng nghề nghiệp tương ứng.
Bên cạnh đó, thí sinh cần chuẩn bị hồ sơ đầy đủ, trung thực và đúng thời hạn. Các minh chứng như giải thưởng, chứng nhận hay sản phẩm học tập có vai trò quan trọng trong việc thể hiện năng lực.
Điều quan trọng nhất là thí sinh phải hiểu rõ bản thân, chọn đúng ngành và chuẩn bị tốt hồ sơ, thí sinh sẽ tối ưu cơ hội trúng tuyển.
Những mốc thời gian quan trọng trong tuyển sinh ĐH năm 2026
- Từ ngày 17-6 đến 21-6: Thí sinh thực hành đăng ký nguyện vọng xét tuyển trên hệ thống.
- Từ 2-7 đến 17 giờ ngày 14-7: Thí sinh chính thức đăng ký, điều chỉnh, bổ sung nguyện vọng xét tuyển.
- Ngày 8-7: Bộ GD&ĐT công bố ngưỡng đầu vào các nhóm ngành đào tạo giáo viên, sức khỏe và pháp luật.
- Từ 15-7 đến 17 giờ ngày 21-7: Thí sinh nộp lệ phí xét tuyển trực tuyến.
- Từ 29-7 đến 17 giờ ngày 10-8: Các cơ sở đào tạo tải dữ liệu, xử lý nguyện vọng và tổ chức xét tuyển.
- 17 giờ ngày 13-8: Các trường hoàn thành thông báo thí sinh trúng tuyển đợt 1.
- 17 giờ ngày 21-8: Thí sinh hoàn thành xác nhận nhập học trực tuyến đợt 1.
- Từ ngày 22-8 đến tháng 12-2026: Các cơ sở đào tạo xét tuyển bổ sung; thí sinh đăng ký xét tuyển các đợt tiếp theo.
