Ngày 21-2, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tăng mức thuế quan tạm thời từ 10% lên 15% đối với hàng hóa nhập khẩu vào Mỹ từ tất cả các quốc gia, theo hãng tin Reuters.
"Với tư cách là Tổng thống Mỹ, tôi sẽ ngay lập tức nâng mức Thuế quan Toàn cầu 10% áp dụng cho các quốc gia - nhiều nước trong số đó đã 'trục lợi' từ Mỹ trong nhiều thập niên mà không bị trừng phạt (cho đến khi tôi xuất hiện!) - lên mức 15% hoàn toàn hợp pháp và đã được kiểm chứng" - ông viết trên nền tảng Truth Social.
Đây là mức trần tối đa được pháp luật cho phép, đưa ra ngay sau khi Tòa án Tối cao Mỹ bác bỏ chương trình thuế quan trước đó của ông.
Động thái này diễn ra chưa đầy 24 giờ sau khi ông Trump công bố mức thuế đồng loạt 10% vào hôm 20-2, theo sau phán quyết của tòa án. Phán quyết này nhận định tổng thống đã vượt quá thẩm quyền khi áp đặt hàng loạt mức thuế suất cao hơn dựa trên một đạo luật về tình trạng khẩn cấp kinh tế.
Các khoản thuế mới được căn cứ vào một đạo luật riêng biệt nhưng chưa từng được áp dụng trên thực tế, gọi là Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974. Điều này cho phép áp thuế lên tới 15% nhưng yêu cầu phải có sự phê chuẩn của Quốc hội nếu muốn gia hạn sau 150 ngày.
Ông Trump cho biết sẽ tận dụng khoảng thời gian 150 ngày này để xúc tiến ban hành các mức thuế khác "được pháp luật cho phép".
Theo Nhà Trắng, các mức thuế thuộc Điều 122 bao gồm những trường hợp miễn trừ đối với một số sản phẩm nhất định, trong đó có khoáng sản thiết yếu, kim loại và các sản phẩm năng lượng.
Theo Reuters, chính quyền của ông Trump dự định viện dẫn hai đạo luật khác, cho phép đánh thuế nhập khẩu đối với các sản phẩm hoặc quốc gia cụ thể dựa trên các cuộc điều tra về an ninh quốc gia hoặc các hoạt động thương mại không công bằng.
Trước đó cùng ngày, Tòa Tối cao Mỹ đã ra phán quyết với tỉ lệ 6-3, cho rằng Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) “không trao quyền cho tổng thống áp đặt thuế quan".
Chánh án Roberts đã bác bỏ lập luận từ chính quyền Mỹ rằng tổng thống có quyền sử dụng thuế quan để điều tiết thương mại.
“Khi quốc hội trao quyền áp đặt thuế quan, họ làm như vậy một cách rõ ràng và với những ràng buộc cẩn thận. Họ đã không làm như vậy ở trường hợp này” - Chánh án Roberts lập luận.
Phán quyết để ngỏ số phận của 175 tỉ USD mà chính phủ Mỹ đã thu từ các nhà nhập khẩu Mỹ.
