Ngày 1-6, Cơ quan CSĐT Công an TP.HCM (Phòng Cảnh sát kinh tế) cho biết đang tiếp tục mở rộng điều tra vụ án vi phạm quy định về bảo vệ động vật hoang dã và hành vi hợp thức hóa nguồn gốc động vật hoang dã trái phép.
Trước đó, ngày 29-5-2026, cơ quan chức năng đã khởi tố sáu tội danh gồm: Đưa hối lộ, Nhận hối lộ, Môi giới hối lộ, Giả mạo trong công tác, Làm giả con dấu, tài liệu của cơ quan, tổ chức và Sử dụng con dấu, tài liệu giả của cơ quan, tổ chức. Trong số 10 bị can bị khởi tố, có bốn cán bộ kiểm lâm bị điều tra về các tội Môi giới hối lộ, Nhận hối lộ, Giả mạo trong công tác.
Cán bộ kiểm lâm "báo động" trước cho cơ sở vi phạm
Trước đó, qua công tác rà soát địa bàn, lĩnh vực đa dạng sinh học, Phòng Cảnh sát kinh tế phát hiện hộ kinh doanh tại địa chỉ 454A Thống Nhất, phường Tam Thắng do Trương Thị Kim Hà (48 tuổi) làm chủ có biểu hiện nghi vấn nuôi nhốt, kinh doanh động vật hoang dã trái phép.
Ngày 7-5-2026, Phòng Cảnh sát kinh tế phối hợp Hạt Kiểm lâm Phú Mỹ tiến hành kiểm tra cơ sở này. Do biết trước thông tin về việc kiểm tra, Nguyễn Văn Lời - cán bộ Hạt Kiểm lâm Phú Mỹ được phân công tham gia đoàn kiểm tra - đã điện thoại báo trước cho Hà để di chuyển số động vật hoang dã đang nuôi nhốt ra khỏi địa điểm kinh doanh nhằm đối phó với cơ quan chức năng.
Tuy nhiên, bằng các biện pháp nghiệp vụ, lực lượng chức năng đã phát hiện Trương Thị Kim Hà cất giấu 433 cá thể động vật hoang dã tại một kho hàng cách cơ sở kinh doanh khoảng 20 mét. Số lượng này gồm 430 cá thể chim và ba cá thể bò sát, tất cả đều không có hồ sơ chứng minh nguồn gốc hợp pháp.
Kết quả giám định xác định có 73 cá thể thuộc Danh mục động vật hoang dã nguy cấp, quý, hiếm nhóm IIB theo quy định tại Thông tư số 85/2025/TT-BNNMT và 360 cá thể động vật hoang dã thông thường.
Tại cơ quan điều tra, Trương Thị Kim Hà thừa nhận đã thu mua động vật hoang dã không rõ nguồn gốc từ nhiều nguồn khác nhau để nuôi nhốt, kinh doanh nhằm thu lợi bất chính.
Để hợp thức hóa nguồn gốc số động vật trên, Hà tìm kiếm thông tin trên mạng Internet về chủng loại, số lượng động vật, sau đó đặt Nguyễn Hạnh Phúc mua các bảng kê lâm sản tương ứng.
Đồng thời, Hà nhiều lần đưa tiền cho Nguyễn Văn Lời để được hướng dẫn, hỗ trợ thực hiện các thủ tục liên quan đến hồ sơ cấp phép nuôi nhốt, kinh doanh động vật hoang dã.
Lập khống hồ sơ, xác nhận sai nguồn gốc lâm sản
Tiếp tục truy xét mở rộng điều tra vụ án, Phòng Cảnh sát kinh tế đã xác minh, điều tra làm rõ thêm tám người liên quan trong việc lập khống hồ sơ, xác nhận sai nguồn gốc lâm sản, mua bán bảng kê lâm sản và tiếp tay cho hoạt động mua bán động vật hoang dã trái phép.
Theo đó, Nguyễn Hạnh Phúc (41 tuổi; ở phường Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk) liên hệ với bốn người gồm: Phan Dương Khánh Ly (34 tuổi; ở xã Thăng Bình, Đà Nẵng) chủ cơ sở nuôi chim ở Đà Nẵng; Nguyễn Hồ Quang Nghĩa (51 tuổi; ở phường Tây Nha Trang, Khánh Hòa) chủ cơ sở nuôi chim tại Khánh Hòa; Nguyễn Văn Tam (35 tuổi, ở phường Lâm Viên, Lâm Đồng) và Vũ Thế Nam (29 tuổi, ở xã Vĩnh Hòa, Hải Phòng) chủ cơ sở nuôi chim ở Hải Phòng để đặt mua bảng kê lâm sản.
Chủ các cơ sở nuôi chim nêu trên đã liên hệ cán bộ kiểm lâm tại Hải Phòng và Đà Nẵng xin xác nhận bảng kê lâm sản có nội dung không đúng với thực tế.
Trong đó, Nguyễn Văn Xuân (44 tuổi; ở phường Bàn Thạch, TP Đà Nẵng) và Phùng Bá Thắng (37 tuổi; ở xã Xuân Phú, TP Đà Nẵng) đều là cán bộ kiểm lâm Hạt Kiểm lâm liên xã khu vực 5 thuộc Chi cục kiểm lâm TP Đà Nẵng đã lập, ký xác nhận khống vào Biên bản xác minh nguồn gốc lâm sản, xác nhận bảng kê lâm sản cho chủ cơ sở nuôi chim Phan Dương Khánh Ly.
Mạc Đỗ Kiên (43 tuổi; ở xã An Lão, TP Hải Phòng; cán bộ kiểm lâm Hạt kiểm lâm khu vực II, TP Hải Phòng) đã giải quyết hồ sơ xác nhận bảng kê lâm sản trái quy định cho chủ cơ sở nuôi chim Vũ Thế Nam. Sau khi có các hồ sơ kê khai lâm sản nêu trên, Ly và Nam đã bán cho Phúc, từ đó Phúc bán lại cho Trương Thị Kim Hà để kiếm lời.
Công an TP.HCM đề nghị các tổ chức, cá nhân chung tay bảo tồn thiên nhiên, chấp hành nghiêm các quy định pháp luật liên quan đến bảo vệ các loài động vật hoang dã; không tham gia săn bắt, vận chuyển, nuôi nhốt, mua bán động vật hoang dã trái phép dưới bất kỳ hình thức nào. Khi phát hiện các hành vi vi phạm, người dân cần kịp thời thông báo cho cơ quan chức năng để xử lý theo quy định.
