Cuối năm 2025, hàng ngàn căn nhà ở các tỉnh miền Trung - Tây Nguyên bị bão lũ tàn phá, nhiều hộ dân rơi vào cảnh trắng tay. Giữa hoang tàn, “chiến dịch Quang Trung” do Thủ tướng Chính phủ phát động đã đưa bộ đội về với dân, dựng lại mái ấm, khôi phục sinh kế, giúp người dân ổn định cuộc sống và kịp đón Tết Nguyên đán 2026 trong căn nhà mới.
Những mái nhà mọc lên từ nghĩa tình
Ông Đàn (xã Hòa Thịnh, tỉnh Đắk Lắk) trở về sau vài ngày tránh lũ thì căn nhà của gia đình đã đổ sập hoàn toàn. “Lúc đó tôi không dám nghĩ đến việc xây lại nhà, kinh tế kiệt quệ, chẳng biết bắt đầu từ đâu” - ông Đàn nhớ lại trong hoảng hốt.
Ngay sau đó, bộ đội về làng thực hiện “chiến dịch Quang Trung”. Các chiến sĩ lội bùn, bất chấp nắng mưa, làm việc ngày đêm để dọn dẹp và dựng nhà mới. Thấy vậy, ông Đàn gọi các con ở xa quay về phụ giúp. Trên nền nhà sập hôm nào, một căn nhà khang trang, vững chắc đã mọc lên.
“Hầu hết chiến sĩ đều trạc tuổi con tôi. Tôi coi họ như con trong nhà. Có được căn nhà mới như hôm nay là ngoài sức tưởng tượng. Tôi biết ơn Đảng, Chính phủ, chính quyền và bộ đội rất nhiều” - ông Đàn xúc động.
Cũng tại xã Hòa Thịnh, bà Nguyễn Thị Diệp (50 tuổi) từng phải co ro trên mái tôn công trình phụ khi lũ về, nhà cửa đổ nát, đàn gà bị cuốn sạch. Nhờ “chiến dịch Quang Trung”, bộ đội dựng lại căn nhà mới, hằng ngày phụ đan sắt, nấu nướng, hoàn thiện công trình. “Khi nhà sập, tôi tưởng hết rồi. Giờ có nhà mới, dù chưa sắm sửa gì cho Tết nhưng có mái ấm là đã có mùa xuân” - bà Diệp chia sẻ.
Cách đó khoảng 400 m, các chiến sĩ của Sư đoàn 315 cũng đang dựng nhà cho các hộ Nguyễn Phích, Nguyễn Văn Phương, Nguyễn Thị Phấn. Đường lầy, xe không qua được, các chiến sĩ phải lội bùn, vác từng viên gạch, chuyển từng tấn cát qua nền trơn trượt.
Dân nhớ tên từng người lính
Tại xã Sơn Hòa, nơi chịu ảnh hưởng nặng nề từ thủy điện Sông Ba Hạ, hàng trăm căn nhà bị sập hoặc hư hỏng, làng quê tràn ngập bùn, rác. Những ngày này, tiếng máy trộn hồ, tiếng đập gạch vang lên khắp xóm.
Nhà phải được hoàn thành trong tháng 1-2026
Do bão lũ cuối năm 2025, tại các tỉnh, TP từ Hà Tĩnh đến Lâm Đồng có 1.597 nhà dân bị sập, cuốn trôi phải xây lại và 34.759 nhà bị hư hỏng phải sửa chữa.
Với mục tiêu Tết này mỗi hộ dân đều phải có nhà đón Tết, Thủ tướng Chính phủ đã phát động “chiến dịch Quang Trung”, với mục tiêu đến ngày 31-12-2025 hoàn thành sửa chữa tất cả nhà cho người dân có nhà phải sửa chữa và đến ngày 31-1-2026 hoàn thành xây mới toàn bộ nhà cho hộ dân phải xây dựng lại.
Chỉ sau hơn một tháng phát động, đến ngày 30-12, các tỉnh đã hoàn thành sửa chữa 34.759 nhà, đạt 100% mục tiêu đề ra. Cùng với đó, đã khởi công xây mới 1.597 nhà, đạt 100%; trong đó đã hoàn thành 671 nhà, đạt 42%. Số nhà đang xây sẽ được hoàn thành trong tháng 1-2026.
Ông Nguyễn Ngọc Trí (56 tuổi, thôn Trung Hòa) vui mừng khi ngắm căn nhà mới vừa bàn giao. Giữa năm 2025, ông xây nhà cấp 4 trị giá 300 triệu đồng rồi bị lũ cuốn sạch. “Nhờ bộ đội và chính quyền, giờ tôi có lại mái ấm để ổn định cuộc sống” - ông Trí nói.
Bên cạnh nhà ông Trí, ông Nguyễn Cả cũng được bàn giao nhà chống lũ do Trung đoàn Pháo binh 4, Sư đoàn 10, Quân đoàn 34 xây dựng. Chỉ hơn 20 ngày ở gần bộ đội, ông đã thuộc tên từng chiến sĩ. “Mai các anh rút quân, tôi sẽ nhớ lắm. Công bộ đội giúp dân nói không hết được” - ông Cả chia sẻ.
Thiếu tá Trần Văn Thành, trợ lý quân lực Trung đoàn Pháo binh 4, cho biết đơn vị đã đóng góp 858 ngày công, người dân góp thêm 150 ngày công, hoàn thành vượt tiến độ ba căn nhà. “Mưa dầm, công việc khó khăn nhưng nhờ đồng lòng của bộ đội và người dân, mọi việc đều vượt qua. Thấy bà con vui trong căn nhà mới, chúng tôi đã an tâm” - Thiếu tá Thành nói.
Thượng tá Đặng Thành Tuyên, Phó Chính ủy Sư đoàn 10, khẳng định: Việc dựng nhà cho dân vùng lũ không chỉ là nhiệm vụ, mà còn là mệnh lệnh từ trái tim người lính. “Mỗi viên gạch, mỗi mét tường thấm đẫm nghĩa tình quân - dân, là điểm tựa để bà con yên tâm lao động, vươn lên trong cuộc sống” - Thượng tá Tuyên nói.
Tái thiết sản xuất, khôi phục sinh kế
Song song với việc dựng nhà, chính quyền địa phương phối hợp quân đội khôi phục sản xuất. Tại xã Hòa Thịnh, kênh mương nội đồng được nạo vét, chuẩn bị cho mùa lúa mới.
Ông Nguyễn Hữu Đường (65 tuổi, thôn Phú Hữu) cho biết gia đình đã chuẩn bị 4 tạ thóc giống cho vụ đông xuân. “Sau lũ, cơ bản mọi thứ đã ổn định, giờ chỉ mong mưa thuận gió hòa để mùa màng bội thu” - ông nói.
Nhiều hộ dân đã tái đàn, mua bò giống, phục hồi sản xuất. Các làng nghề truyền thống như đan lát, làm nón, trồng sen cũng dần hồi phục. Ông Phương Văn Lành, Bí thư Đảng ủy xã Hòa Thịnh, cho biết “chiến dịch Quang Trung” đã xây mới 117 căn nhà, sửa chữa hàng trăm căn khác; hỗ trợ vật tư, giống cây trồng, gạo và vật nuôi để người dân ổn định cuộc sống.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk Nguyễn Thiên Văn nhấn mạnh: Tỉnh đặt mục tiêu bàn giao toàn bộ nhà trong “chiến dịch Quang Trung” trước ngày 30-1-2026, đảm bảo người dân đón Tết trong căn nhà mới, đồng thời tập trung hỗ trợ sản xuất, phục hồi hạ tầng và tái cấu trúc ngành chăn nuôi thủy sản để giảm thiểu thiệt hại thiên tai.•
Sổ tay:
“Phép màu” sau lũ dữ
Cuối tháng 11-2025, cơn lũ dữ ập xuống xã Quảng Lập, tỉnh Lâm Đồng cuốn phăng mọi thứ, để lại bao cảnh tang thương. Chỉ trong một đêm, căn nhà cùng khu sản xuất rộng gần 9.000 m2 mà vợ chồng chị Nguyễn Thị Hương Lan dồn hết tâm huyết bao năm tan biến theo dòng lũ.
Chỉ trong một đêm, thiệt hại lên tới hơn 7 tỉ đồng, giấc mơ vỡ vụn, tương lai mịt mù...
Ôm đứa con nhỏ vào lòng, chị Lan gần như cạn kiệt nước mắt vì nỗi đau quá lớn. Khi chính quyền đưa gia đình vào nơi tạm trú, nhìn chồng con co ro trong manh áo ấm ai đó vừa tặng, nhìn chính mình lạc lõng giữa bốn bề trống trải, chị Lan mới thực sự bật khóc vì không biết sẽ bắt đầu bằng cách nào khi mất tất cả, thậm chí không còn chỗ để đặt chiếc giường cho mẹ con qua đêm.
Giữa cơn tuyệt vọng cùng cực, tia hy vọng xuất hiện khi lực lượng Công an tỉnh Lâm Đồng chọn gia đình chị làm căn nhà đầu tiên trong “chiến dịch Quang Trung”, khởi công ngày 2-12-2025 với nhiệm vụ phải rút ngắn tối đa thời gian thi công, bảo đảm tiến độ, chất lượng và an toàn công trình.
Căn nhà của chị Nguyễn Thị Hương Lan tan hoang sau lũ (ảnh trái) và đã được xây dựng cấp tốc, bàn giao (ảnh phải). Ảnh: P.NAM
Chị Lan mừng đến run rẩy nhưng thẳm sâu trong lòng vẫn là một sự hoài nghi len lỏi bởi dẫu có “thần tốc” đến đâu, làm sao có thể hoàn thành một căn nhà cấp 4 trong thời gian ngắn như thế. Với chị lúc đó, lời hứa ấy giống như một giấc mơ đẹp nhưng quá đỗi xa vời.
Từ ngày đầu khởi công, vợ chồng chị từ nơi tạm trú lặng lẽ ra xem và thấy choáng ngợp trước biển áo xanh cảnh sát và kaki xám đen của các chiến sĩ cảnh sát cơ động. Cùng với những thợ hồ chuyên nghiệp, họ làm quần quật bất kể nghỉ trưa hay tối muộn.
Và rồi điều không tưởng đã hiện hữu. Chỉ sau 18 ngày, từ đống đổ nát sau lũ dữ, một căn nhà khang trang, kiên cố với nền lát gạch sáng loáng và mái tôn vững chắc đã hoàn thành.
Ngày 21-12-2025 khi Đại tá Nay Gia Phú, Phó Giám đốc Công an tỉnh Lâm Đồng, trao biểu trưng là chiếc chìa khóa căn nhà đầu tiên của “chiến dịch Quang Trung” tại Lâm Đồng hoàn thành, chị Lan bước chân vào bên trong mà cứ ngỡ mình đang lạc vào nhà của một ai đó.
Chị sờ tay lên bức tường còn thơm mùi sơn mới, xúc động nhìn chồng con mình cuối cùng cũng có một tổ ấm đúng nghĩa. Nếu 18 ngày trước chị khóc vì mất mát trước cơn lũ dữ hung tợn thì giờ đây, chị lại khóc thêm lần nữa nhưng lần này là những giọt nước mắt hạnh phúc vỡ òa, giọt nước mắt của sự biết ơn sâu sắc dành cho những chiến sĩ áo xanh đã mang đến cho gia đình chị một phép màu có thật.
“An cư lạc nghiệp” bốn chữ ấy đối với người khác có thể là điều hiển nhiên nhưng với chị Lan, đó là sự hồi sinh từ đổ nát. Với chị, đó không chỉ là một căn nhà, mà đó là niềm tin và hy vọng được trao lại trong hành trình tái dựng cuộc sống, bắt đầu lại từ con số 0.
PHƯƠNG NAM
